DANH MỤC

  • 45 Nguyễn Xiển0983 056 374
  • 26a Phạm Hùng0888 77 1582
  • 51 Khương Trung0983056374
  • 79 Lý Nam Đế0888 77 1582
  • 318 Trần Cung0983 056 374
  • 157 Cổ Nhuế0888 77 1582

Tìm hiểu về mạch băm xung dùng ne555 điều chỉnh độ sáng của bóng đèn

Tiếp tục chuỗi bài tìm hiểu về những linh kiện điện tử. Bài viết này, điện lạnh minh bảo sẽ chia sẻ cho bạn đọc về mạch băm xung dùng NE555 để điều chỉnh độ sáng của bóng đèn đơn giản mà hiệu quả.

Trong bài viết này chúng ta sẽ đề cập đến sự đơn giản và hiệu quả khi sử dụng NE555 trong điều chỉnh độ sáng bóng đèn. Các bộ điều khiển tuyến tính bằng dimmer đời cũ chỉ có thể đạt được hiệu suất tối đa là 50%. Kém hơn nhiều so với các bộ điều chỉnh dựa trên PWM với hiệu suất có thể đạt là hơn 90%. Do ít năng lượng bị lãng phí dưới dạng nhiệt, nên các phần tử chuyển đổi của bộ điều chỉnh độ sáng PWM yêu cầu tản nhiệt nhỏ hơn.  Điều này giúp giảm thiểu kích thước và trọng lượng.

Tựu chung lại thì tính năng nổi bật nhất của mạch băm xung dùng NE555 để điều chỉnh độ sáng của bóng đèn là hiệu quả cao và kích thước bé. Hình vẽ minh họa sơ đồ bộ điều chỉnh đèn dùng tín hiệu PWM.

mạch băm xung dùng ne555

IC NE555 có tần số hoạt động là 2.8KHz. Biến trở R3 dùng để điều chỉnh chu kì làm việc ở đầu ra IC. Chu kì lớn cho đèn sáng hơn, chu kì nhỏ thì độ sáng yếu. Diode D được gắn thêm để dạng sóng ra gần đối xứng với nhau và giữ cho tần số đầu ra không đổi bất kể chu kì làm việc. Cặp transistor darlington dùng để khuếch đại dòng điện cho bóng đèn 12V. Điện trở R4 giới hạn dòng cơ sở của bóng bán dẫn Q1.

Tìm hiểu về mạch dao động bất ổn

Như đã nói trước đó, chúng ta có thể điều chỉnh được chu kì dao động của máy. Hiểu về IC NE555 là kiến thức nền tảng để giúp chúng ta có thể thiết kế những bộ điều khiển tương tự như thế này.

NE555 để băm xung

Nửa trên và nửa dưới của biến trở R3 lần lượt được ký hiệu là Rx và Ry. Đầu ra của bộ dao động lên mức điện áp cao. Lúc này, tụ điện C1 tích điện qua đường dẫn R1, Rx và R2. Tụ tích điện cho đến khi điện áp đạt 2/3 Vcc, bộ so sánh bên trong sẽ đảo trạng thái đầu ra từ mức 1 về mức 0. Nói một cách đơn giản hơn, đầu ra của bộ dao động vẫn ở mức cao cho đến khi điện tích trên C1 bằng 2/3 Vcc theo phương trình Ton = 0,67 (R1 + Rx + R2) C1.

Flip flop bên trong được thiết lập. Tụ điện xả điện với dòng chạy bắt đầu từ cực dương của tụ, qua R2, Ry vào chân xả. Điện áp trên tụ giảm dần theo thời gian cho đến khi bằng 1/3 Vcc. Bộ so sánh thấy điện áp thấp sẽ làm flip flop đảo trạng thái từ mức 0 lên mức 1. Nói một cách đơn giản, đầu ra của bộ dao động vẫn ở mức thấp cho đến khi điện áp trên tụ C1 trở thành 1/3 Vcc và theo phương trình Toff = 0,67 (R2 + Ry) C1. Bạn đọc tham khảo sơ đồ khối bên trong của bộ đếm thời gian NE555 hiển thị bên dưới để dễ hiểu hơn.

ne555 mạch băm xung

Tại sao tần số vẫn không đổi bất kể vị trí của biến trở?

Bất kể vị trí nào của biến trở R3, tổng trở kháng trên nó vẫn không thay đổi giá trị là 50K. Nếu ta tăng Rx thì Ry sẽ giảm. Theo đó các khoảng thời gian T(on) và T(off) cũng sẽ thay đổi tương ứng. Những công thức dưới đây sẽ giúp bạn đọc hình dung ra một cách rõ ràng.

Theo hình thứ 2, ta có:

Ton = 0.67(R1+Rx+R2)C1

Toff= 0.67(R2+Ry)C1

Tổng chu kì dạng sóng ra “T” được tính theo phương trình:

T = Ton + Toff

ð T = 0.67(R1+Rx+R2+R2+Ry)C1

ð T= 0.67(R1+2R2+Rx+Ry)C1

Vì Rx+Ry = R3

Nên T = 0.67(R1+2R2+R3)C1

F = 1/(0.67(R1+2R2+R3)C1)

Từ phương trình trên, chỉ ra rõ ràng rằng tần số chỉ phụ thuộc vào các giá trị của R1, R2, C1 và trên tất cả các giá trị của R3 chứ nó không phụ thuộc vào vị trí đặt của R3.

Xem thêm tin cùng chuyên mục Cấu tạo và nguyên lý hoạt động của mạch NE 555 timer

CÁC TIN LIÊN QUAN